Chiều Đà Lạt sau cơn mưa hửng lên một chút nắng vàng úa, hình như không có màu nắng nào đẹp và buồn như màu nắng sau mỗi cơn mưa chiều, cỏ dưới đất lấp loáng ướt, lá trên cành chao nhẹ vì những cơn gió vờn qua làm rớt những giọt nước mưa còn đọng lại trên đó. Nắng Đà Lạt có màu, không phải là chỉ là một hay hai mà là ba, bốn màu rất đẹp.
Hai người ngồi trên thảm cỏ ven đồi Cù, cùng nhìn màu nắng hanh hanh vàng phủ trên mặt Hồ Xuân Hương, lâu thật lâu mà không ai nói với nhau một câu nào, sự im lặng đôi khi còn là một cảm thông lắng sâu trong tâm hồn hơn nhiều lời nói. Cả hai đang cùng hoài niệm về ngày xưa, ngày mà hai đứa còn là sinh viên của trường Đại Học Đà Lạt. Kỷ niệm bao giờ cũng đẹp, đẹp đến nổi đôi khi làm cho trái tim người ta phải đau đớn, ngộp thở vì nuối tiếc, vì muốn quay trỡ lại ngày xưa ấy – dù một lần, chỉ trong một phút mà thôi – nhưng không thể nào được.
Tước là người đầu tiên phá vở sự im lặng của hai người:
- Hoài này, mình thấy Đà Lạt có quá nhiều thay đổi, nhưng chỉ có một CÁI là không bao giờ thay đổi, biết là gì không?
Hoài cười:
- Biết chứ; Tước muốn nói đến màu nắng của Đà Lạt và mùi hương của đủ loài hoa phải không?
Tước cười, ngậm ngùi:
- Bao nhiêu năm qua đi tụi mình cũng giống như thành phố này: đã có quá nhiều sự thay đổi, tụi mình ngày càng già đi rất nhiều, thành phố thì ngày càng trẻ lại, trẻ đến độ làm cho mình khó thích ứng với nó. Khi mà ngày xưa thành phố này nên thơ, trong trẻo như tụi mình, bây giờ thì chỉ còn lại màu nắng chiều sau cơn mưa là không hề bị thay đổi, muôn đời vẫn thế...còn mùi thơm của hoa trong không khí thì bị pha với mùi khói bụi của xe cộ nên đã…mất đi ít nhiều mùi hương hoa thuần túy.
Hoài triết lý:
- Bởi vì bàn tay con người không thể can thiệp được vào màu nắng của trời đất, chứ nếu không…chúng mình sẽ có nắng màu xanh, màu tím, màu đen…rồi.
- Này, bạn quên rằng mặt trời có tia cực tím hay sao? Trong ánh sáng của mặt trời người ta phân tích có đến bảy màu lận.
- Biết rồi, nhưng mình đang nói đến màu nắng mà mắt thường mình nhìn thấy được, đâu nói đến cái màu phải nhìn qua lăng kính.
Hai người cùng cười, dù sao thì với một chút tranh cãi cũng làm cho không khí vui hơn và không gian bừng sáng nhờ có tiếng cười. Nhưng chỉ một giây phút đó thôi, Hoài lại trầm ngâm đưa mắt nhìn phía bên dưới, xuống hết con dốc nhỏ là quán nước bên bờ Hồ, nơi đây ngày xưa ấy của Hoài, của Tước và của biết bao người đã có một khoãng trời thơ mộng, đẹp như mơ. Nhưng sao kỳ quá; ngày xưa… khi ấy đang là thì hiện tại của Hoài mà Hoài lại không nâng niu quý trọng nhỉ? Hoài lại để cho ngày tháng qua đi một cánh hờ hửng, thơ ơ lạnh nhạt, đến khi nó trở thành quá khứ rồi thì ngồi đây mà nhớ nhung tiếc xót?
Tước vẫn là người lên tiếng trước:
- Nắng Đà Lạt sau cơn mưa đẹp quá Hoài nhỉ? Mình rất thích màu nắng này, nó không giống như màu nắng bình thường của mổi buổi chiều không có mưa, Hoài có thể diễn tả dùm mình được không?
Hoài cười:
- Điều này Tước phải hỏi mấy nhà khoa học mới đúng, họ sẽ phân tích cho bạn biết bởi vì nó thường bị tác động bởi nước mưa và khí trời…
- Nói gì mà “trớt wuấc”, tôi đang muốn bạn phân tích theo tâm hồn của một nhà thơ, nhà văn, nhà họa sĩ, nhạc sĩ kìa.
Hoài la lên:
- Trời đất, nếu phân tích theo kiểu của “bốn nhà” ông kia thì…màu nắng ở nơi đâu cũng vậy, nó lung tung lắm và có rất nhiều màu. Này nhé: buổi sáng nắng có màu Thủy tinh, màu Hồng, rồi chiều thì có màu Tím, màu Vàng…bạn tìm mua những bãn nhạc của các ông nhạc sỉ nổi tiếng thì biết ngay…còn các ông họa sĩ thì khỏi nói, mấy ông phả trên giấy đủ mọi sắc màu của nắng, có luôn cả màu đen, màu xám hoặc pha trộn đủ mọi màu lại với nhau...các ông văn sĩ, thi sĩ cũng vậy…nói chung thì tùy lúc, tùy sự xúc động và cãm nhận trong tâm hồn buồn vui của con người ta lúc đó mà nắng sẽ có màu gì, và đó là những màu sắc riêng rất đặc biệt…
- Ừ nhỉ, nhưng chỉ có màu nắng chiều sau cơn mưa ở Đà Lạt thì bao giờ cũng đẹp và không hề thay đổi. Nếu tụi mình không nhớ đến ngày Truyền Thống xưa kia của cựu sinh viên Đàlạt để mà về thăm trường củ, có lẽ chẳng được gặp nhau, cùng ngồi đây mà hàn huyên tâm sự.
Hoài thở dài:
- Ừ, nhớ ngày xưa quá Tước nhỉ.
-Tụi mình về thăm trường xưa thì chỉ có đứng loanh quanh ngoài rìa. Bao nhiêu năm lo toan cho cuộc sống, cho gia đình với những cơm áo gạo tiền, đến khi tuổi đã xế chiều, được phép nghỉ ngơi…giật mình một cái…đời như giấc chiêm bao. Rảnh rang rồi mới nhớ bạn củ trường xưa, lọ mọ tìm về thăm một thủa dấu yêu của một thời thơ mộng…Hoài ơi, ước chi mình được sống lại một chút thôi của ngày xưa ấy…
Hoài xoa vào lưng Tước, rơm rớm nước mắt:
- Thôi Tước ạ, tiếc chi cũng vậy mà, qui luật của tạo hóa, hai đứa mình mà còn được gặp lại nhau, cùng ngồi nơi bãi cỏ này nhìn nắng chiều sau cơn mưa, còn tìm lại chút gì của Đà Lạt ngày xưa là quí lắm rồi.
- Điều tôi buồn và xót xa nhất đó là Đồi Cù không còn là của Đà Lạt nữa, không còn để cho các em sinh viên học sinh được vào ngồi trên bãi cỏ nơi đó, dưới những gốc cây thông già để ôn bài hay sinh hoạt nhóm như ngày xưa tụi mình từng được hưởng. Đồi Cù nằm trong thành phố Đà Lạt nhưng lại không còn là của người Đà Lạt…người Đà Lạt mất Đồi Cù của mình ngay trước mắt mình. Bạn thấy không, ngày xưa tụi mình băng từ bên này đồi qua bên kia đồi, tụi mình vui chơi trong đó, còn bây giờ thì…tụi mình cũng như mọi người…chỉ được ngồi bên rìa ở một chút xíu mé ngoài…mà không khéo còn bị bảo vệ đuổi đi ấy chứ.
- Đà Lạt đã bị mất đi nhiều thứ quá, như một nàng công chúa kiều diễm bổng chốc trở nên diêm dúa kệch cởm, không còn những nét sang trọng, quí phái rất riêng của Đà Lạt. Những con đường ngày đó trồng đầy cây hoa Anh Đào nay không còn…nhớ không, ngày xưa chúng mình đi lên đi xuống những con dốc, trên những con đường, đến mùa Noel hoa anh Đào nở hồng rực rỡ, bây giờ thì hết rồi, buồn và tiếc quá đi thôi…
- Ừ, Đà lạt mất nhiều thứ lắm, nhưng cái mất đáng kể nhất, lớn nhất và làm cho mình đau đớn nhất: đó là mất Đồi Cù và mất những con đường trồng cây Hoa Anh Đào.
Tước thở dài, mắt nhìn xa xăm:
- Ngày xưa Đồi Cù cũng là sân Gold, nhưng không làm hàng rào ngăn người đi qua đi lại như bây giờ, lúc đó ai cũng có quyền tự do vào chơi trong đó, còn bây giờ thì Đồi Cù chỉ để dành riêng cho một số rất ít người thuộc giới thượng lưu Tây, Tàu, Ta…Nhớ ngày xưa sinh viên tụi mình ưa qua bên Đồi Cù nhất vì nó nằm bên kia đường của viện đại học, tan học là tụi mình băng qua Đồi Cù để xuống Hồ Xuân Hương…
- Ngày đó người Đà Lạt không biết quí những gì mình đang có, để khi bị mất rồi thì đau đớn xót xa, đi quanh quanh bên ngoài mà than thở…
- Ai thì cũng vậy thôi, không biết quí cái mình đang có để mà cố gắng ra sức gìn giữ, đến khi bị mất rồi thì khóc la cuống cuồng lên tìm đủ mọi cách để dành lại, y như chuyện …ruồi bu; thấy buồn cười hết sức.
Hai người ngồi mà triết lý lan man, từ chuyện Đồi Cù qua chuyện thế thái nhân tình rồi đền chuyện gia đình nọ kia…câu chuyện của hai người chưa hẳn đã dừng lại nếu như…
…
Vừa lúc đó có anh bảo vệ bước tới ra dấu cho Hoài và Tước phải đứng lên đi chỗ khác chơi.
Ngồi ngoài rìa Đồi Cù cũng bị đuổi…may mà còn một chút nắng buổi chiều và hương của những loài hoa vẫn bay đầy trong không gian của thành phố…nếu không thì…mất hết.
Hồ Thủy
tháng 11 năm 2011